11 November Group

Poems about fleeing

The poems are not translated: they are given here in the original languages, Dutch and French. Below each poem is a short summary of what it is about.

Four poems about fleeing are being placed under the canopy: one in Dutch, one in French (by Emile Verhaeren, written in Rouen, which you can read here), one in Yiddish and one in Polish.

Below we also give the poem that Charles Ducal wrote for World Refugee Day, 20 June 2015, and read out that day at the opening of our Memorial Garden, as well as the poem "Op zoek" (Searching) by Konrad Lux, which Konrad read at the opening of the garden.

The Yiddish poem

Here is our poem in Yiddish, shown as an image and in Latin transliteration.

jiddishgedicht

Di Nakht

Aaron Domnitz

S’iz keyner mit mir in der nakht,
Di nakht nor aleyn iz mit mir.
Oyf vegtn farkhmuret un shtum,
Di shtilkeyt aleyn vandert um.

Ikh gey, s’iz a vayter der veg,
Farvolknt un toyb iz di nakht.
Vuhin, freg dem ritm fun di trit.
Zey gibn keyn entfer mir nit.

S’iz keyner mit mir in der nakht,
Di nakht nor aleyn is mit mir.
Vos vayter un vayter ahin –
Vuhin, shtile vegn vuhin ?

Les Gens d’ici

Emile Verhaeren

Les Gens d’ici,
Quittant leur gîte et leur pays,
S’en vont, ce soir, vers l’infini…

Les gens d’ici n’ont rien de rien,
Rien devant eux
Que l’infini de la grand’route

Les gens des champs, les gens d’ici
Ont du malheur à l’infini…

De mensen van hier

Dutch translation: Stefaan van den Bremt

De mensen van hier,
weg van hun haard en hun land
trekken ze, in de avond, naar een einder zonder einde…

De mensen van hier hebben niets, niemendal,
geen vooruitzicht
dan de weg naar een einder zonder einde.

De mensen van te lande, de mensen van hier
hebben ellende zonder einde…

Vluchtelingen

Charles Ducal

Wij liepen onze angst tegemoet.
Achter ons naderde iets nog veel groters.
Wij hadden geen moed, hadden gehoord hoe de stad...
maar wilden naar binnen voor de poort werd gesloten.
Wij hadden kinderen begraven,
hadden geleerd hoe een prooi zich redt
en onze schaamte voor een stuk brood afgelegd.
De erfhonden zwegen toen ze ons zagen.
Voor de poort wachtten laarzen en paarden.
Wij stuurden wie zwanger of ziek was vooruit
in de hoop ons op een wet te kunnen verlaten.
Men joeg hen terug, het maakte niets uit.
's Nachts liepen wij door de riolen
onze angst tegemoet. Wij hadden geen hoop.
Maar achter ons naderde iets nog veel groters.
Wij moesten naar binnen, hoe dan ook.

Gestoord in hun rust

Charles Ducal

Hoe konden zij dit begrijpen?
Aan land gegaan toen zij huizen zagen
en afleidden dat daar mensen woonden
aan wie men een brood kon vragen,
water, een bed, een bussel stro desnoods,
die wilden luisteren naar hun verhalen
met geduldige oren en een warm oog.
Maar welke god had deze wezens geschapen
die van hun angst de bewijzen vroegen,
hun wanhoop afwezen op grond van artikel zoveel?
Die hun boot weer de storm in joegen?
Hoe konden zij weten dat dit het deel
van de wereld was dat zich zat had gegeten
aan de tafels die zij waren ontvlucht?
Hoe konden zij hopen het brood te zien breken?
De huizen stonden verzadigd,
met volle vuilnisvaten, gestoord in hun rust.
En eisten dankbaarheid voor elke kruimel
van hun beschaving,
zich van geen schuld bewust.

Geen plaats

Charles Ducal

Die onder ons zijn en niet bestaan
omdat de stempels ontbreken
zijn niet onder ons hoewel zij bestaan.
Ik heb er één een slaapplaats gegeven,
een man verminkt in eigen ogen:
huiskleur mislukt, glimlach verdacht.
Een man door zichzelf ingevuld
als verwacht: tweedehands, overbodig,
en toch uit op een leven, zomaar,
zonder reden, zonder bewijs te zijn opgejaagd,
gemarteld, bedreigd met de dood.
Alleen een vrouw en drie kinderen.
De vrouw ziek. Very sick.
Daarop had hij gehoopt.
Wij hadden weinig woorden. Genoeg
voor een bord, een bad, een bed voor de nacht.
Woorden die onder ons niet bestonden
omdat er geen plaats voor was.

Dichter des Vaderlands (Poet Laureate of Belgium). For 2014–2015 the title went to the Dutch-language poet Charles Ducal. For 2016–2017 the French-language poet Laurence Vielle is Belgium's poétesse nationale. After that it is the turn of a German-language Nationaler Dichter.

Op zoek

Konrad Lux

Ik ben op zoek
naar jou,
die ik niet heb gekend.
Kon gebeente maar spreken,
het zou de zoektocht
vergemakkelijken.
Dagelijks
nog zien overblijfselen
van de oorlog het licht.
De tijd heeft ze onherkenbaar gemaakt.
Wazig, zoals het zicht
op het verleden.
Geleefd worden door een verleden
zonder alles te vatten.
Tranen drogen een beetje op
door de tijd.
Het uur komt dichterbij,
dat ook anderen
om mij treuren.
Jouw kind.